Decorative border

March 10, 2026

Hoe je nieuwe inkomstenstromen ontsluit in markten met negatieve prijzen

In de afgelopen tien jaar heb ik de energiemarkt sneller zien veranderen dan ooit. Marktdynamiek, technologie en regelgeving zijn continu in beweging. Dat brengt risico’s met zich mee, maar ook kansen. Dit is het juiste moment om praktijkervaring te delen. In dit artikel laat ik zien hoe het combineren van day-ahead curtailment en het leveren van aFRR kan helpen om opbrengsten te verhogen en prijsrisico’s te beheersen.

Waarom energy traders en independent power producers niet langer kunnen vertrouwen op traditionele inkomstenmodellen

Het subsidielandschap verandert snel. Met SDE+ dat subsidies stopzet na zes uur negatieve prijzen en SDE++ dat deze volledig uitsluit tijdens negatieve prijsintervallen, zijn energy traders en independent power producers aangewezen op nieuwe strategieën. Sinds de integratie met PICASSO is de prijsvolatiliteit afgenomen en komen extreme onbalansprijzen minder vaak voor. In combinatie met het toegenomen aantal Regulation State 2-PTU’s heeft dit geleid tot een lagere gemiddelde onbalansprijs, wat zowel het risicoprofiel als de manier waarop waarde wordt gerealiseerd voor energy traders fundamenteel verandert.

Tegelijkertijd zijn zowel volatiliteitspatronen als gemiddelde prijzen in wholesale- en balanceringsmarkten de afgelopen jaren snel verschoven. Dat maakt wendbaarheid cruciaal. Door meerdere marktstrategieën te combineren kunnen assets flexibel inspelen op veranderende omstandigheden, toegang krijgen tot alle relevante energie- en balanceringsdiensten en continu waarde volgen waar die op dat moment ontstaat.

Wat er zichtbaar verandert:

  • Lagere opbrengsten uit onbalanscurtailment
  • Vaker en langere periodes met negatieve prijzen
  • Minder of geen subsidieondersteuning

Hoe value stacking werkt in markten met negatieve prijzen

Het is noodzakelijk om verder te kijken dan één enkele inkomstenstroom. Eén aanpak is “value stacking”, waarbij je inkomsten genereert over meerdere markten, zoals FCR, aFRR, wholesale, onbalans- en congestiemarkt. Door deze inkomstenstromen te stapelen, blijf je flexibel en maximaliseer je de winstgevendheid.

Drie scenario’s: van verlies naar opbrengst in één zonnepark

Laat me een voorbeeld geven van hoe dat eruit kan zien:

  • Stel je een zonnepark voor met een stabiele en voorspelbare energieproductie gedurende de hele dag.
  • In dit voorbeeld focussen we alleen op de negatieve prijsperiodes op de day-ahead markt.
  • Negatieve prijzen duren langer dan zes uur, waardoor er geen SDE+-subsidie van toepassing is.
  • Zonder curtailment lijdt het zonnepark een verlies van €4.000, zoals te zien in scenario 1.
  • Met day-ahead curtailment in scenario 2 wordt dat verlies geëlimineerd, maar genereert het zonnepark geen inkomsten.
  • Door in scenario 3 de zonnepanelen op bepaalde momenten te decurtailen in combinatie met aFRR leveren, genereert het zonnepark €2.500 aan inkomsten en draagt het actief bij aan een gebalanceerd energiesysteem.
grafiek zonnepark met geen curtailment, negatieve prijs impact

Scenario 1. Geen curtailment

Zonnepanelen blijven produceren ondanks de negatieve prijsuren, wat resulteert in een negatieve prijsimpact van -€40.

grafiek zonnepark met day ahead curtailment, geen positieve en geen negatieve prijs impact

Scenario 2. Day-Ahead curtailment

De zonnepanelen worden afgeschakeld vanwege negatieve prijzen. Er is geen negatief prijseffect, maar er blijft extra waarde onbenut.

grafiek zonnepark met dayt ahead curtailment, positieve business case

Scenario 3. Day-Ahead curtailment met aFRR

De zonnepanelen worden tijdelijk weer ingeschakeld om aFRR te leveren. In plaats van bieden tijdens uren met negatieve prijzen, houd je capaciteit achter en bied je aFRR omhoog om inkomsten te genereren.

Hoe STELLAR value stacking mogelijk maakt voor jouw assetportfolio

Zoals de voorbeelden laten zien, kan het stapelen van verschillende waarde­stromen helpen om flexibiliteit te behouden en rendement te maximaliseren. Deelname aan aFRR verhoogt de inkomsten, terwijl blootstelling aan prijsschommelingen wordt beperkt. STELLAR, ons end-to-end Virtual Power Plant (VPP)-platform, verzorgt alle koppelingen met de IT-systemen van de TSO en fungeert als het operationele hart waarmee Balancing Service Providers (BSP’s) balanceringsreserves, waaronder aFRR, kunnen leveren. In Nederland stuurt TenneT via het Load Frequency Control (LFC)-systeem activatiesignalen om aFRR-capaciteit op of af te regelen. STELLAR ontvangt dit realtime signaal en verdeelt het via een geavanceerde aFRR-poolcontroller over een VPP met diverse assets, zoals hernieuwbare opwek en batterijsystemen. Operators kunnen binnen STELLAR de merit order en het gedrag van de poolcontroller instellen, zodat assets worden aangestuurd volgens optimale commerciële voorwaarden en handelsstrategieën. Zo halen energy traders meer waarde uit hernieuwbare energie, terwijl ze risico’s van negatieve prijzen en toenemende Regulation State 2-situaties beperken.

De juiste partners verminderen de complexiteit

Om energiediensten effectief te stapelen, zijn geavanceerde EMS- en VPP-technologie onmisbaar. Het combineren van meerdere diensten en assettypes vergroot de complexiteit, al is die complexiteit juist nodig om maximale flexibiliteit uit een portfolio te ontsluiten. Door samen te werken met partijen als Spectral wordt een groot deel van de technische en operationele last, zoals SCADA-integraties en TSO-koppelingen, uit handen genomen. Dat geeft BSP’s en energy traders ruimte om zich volledig te richten op hun kernactiviteiten.

Wil je weten hoe we nieuwe inkomstenstromen voor jou kunnen ontsluiten? Neem vandaag nog contact op.

Vragen? Neem contact op!

Philip Gladek

Founder & Chief Growth Officer

Neem contact op
Om deze functionaliteit te gebruiken, moet je eerst marketing cookies accepteren. Klik hier